Vermoeidheid in de overgang: waar de uitputting vandaan komt en hoe je weer energie krijgt
Door de redactie van Mush n Go - 10 november 2026
Door de redactie van Mush n GoNovember 202613 min leestijd
Energie en overgang
Vermoeidheid in de overgang is een van de meest voorkomende klachten, vaak al in de perimenopauze. Ze komt meestal door onderbroken nachten, hormonale schommelingen en de stemming, maar een ijzertekort of een schildklierprobleem moet je uitsluiten. Slaap, beweging en voeding blijven de eerste hefbomen. Zo haal je de oorzaken uit elkaar en krijg je weer energie.
Brainstoorm
Lion's Mane, Cordyceps en Chaga, elk 1.000 mg, maca, cichorei, 20 mg cafeïne. Met 6 mg vitamine B5: pantotheenzuur draagt bij tot de vermindering van vermoeidheid en moeheid.
Ontdek Brainstoorm →
Anti-stress
Ashwagandha, reishi, heilige basilicum, schisandra en 2 mg vitamine B6. Vitamine B6 draagt bij tot de vermindering van vermoeidheid en moeheid en tot een normale psychologische functie.
Ontdek Anti-stress →Een andere vermoeidheid
Moe in de overgang: uitgeput zonder duidelijke reden.
Ze lijkt niet op de vermoeidheid na een drukke week. Veel vrouwen beschrijven ze als een batterij die niet meer oplaadt: even moe wakker worden als je naar bed ging, een dip die om 16 uur toeslaat, ’s avonds zin om alles af te zeggen. Ze kan al lang voor de laatste menstruatie opduiken, tijdens de perimenopauze, op een leeftijd waarop je nog niet aan de overgang denkt.
De perimenopauze begint gemiddeld rond 45-47 jaar en duurt meerdere jaren; de menopauze staat vast na 12 maanden zonder menstruatie, in Frankrijk gemiddeld op 51 jaar. Vermoeidheid hoort in die hele periode bij de vaakst gemelde klachten, naast opvliegers, slaapproblemen en stemmingswisselingen.
Lichamelijke vermoeidheid
Zware benen, vaker moeten zitten, trager herstel na het sporten of een dag op de been.
Mentale vermoeidheid
Een hoofd vol watten, een concentratie die het laat afweten, woorden die ontsnappen. Dat is de hersenmist van de overgang.
Emotionele vermoeidheid
Minder geduld, prikkelbaarheid, het gevoel overweldigd te worden door wat gisteren nog makkelijk was.
Ochtendmoeheid
Het teken van een nacht die niet meer herstelt, vaak door ontwakingen die je je niet herinnert.
Duurt je vermoeidheid al weken en gaat ze niet over met rust, dan beschrijft ons artikel over aanhoudende vermoeidheid de alarmsignalen en het verloop van een consult, op elke leeftijd.
Waar de vermoeidheid vandaan komt
Perimenopauze en vermoeidheid: vijf oorzaken om uit elkaar te halen.
Vermoeidheid in de overgang heeft zelden maar één oorzaak. Meestal tellen meerdere factoren op, en door ze een voor een te bekijken vind je waar je moet beginnen.
| Oorzaak | Hoe ze vermoeit | Wat de richting aangeeft |
|---|---|---|
| Onderbroken nachten | Wakker om 3 of 4 uur, zweten, lichtere slaap: de nacht herstelt niet meer | Moe vanaf het ontwaken, erger na slechte nachten |
| De hormonen | De schommelingen van oestrogeen en progesteron spelen in op de slaap, de stemming en de regeling van de lichaamstemperatuur | Onregelmatige cycli, klachten die van maand tot maand verschillen |
| De stemming | Het risico op depressieve klachten stijgt tijdens de overgang; somberheid maakt moe | Verlies van interesse, verdriet, angst, vroeg wakker worden |
| IJzer | De menstruatie wordt in de perimenopauze vaak heviger en put de reserves uit | Lange of snel op elkaar volgende menstruaties, kortademigheid, bleekheid |
| De levensstijl | Minder beweging, verlies van spiermassa, mentale belasting, koffie om vol te houden, alcohol om te ontspannen | Vermoeidheid die beter wordt op actieve dagen of op vakantie |
De schildklier, diabetes, slaapapneu en bepaalde medicijnen geven op deze leeftijd ook vermoeidheid. Ze zijn eenvoudig op te sporen: zie het deel over het bloedonderzoek hieronder.
Ook chronische stress speelt een rol. Herken je jezelf in een voortdurende spanning, dan legt ons artikel over een verhoogd cortisol uit wat we echt weten over het stresshormoon.
Opvliegers en vermoeidheid
Opvliegers en extreme vermoeidheid: het verband loopt via de nacht.
Vrouwen met veel opvliegers zijn vaak ook het vermoeidst. Het meest directe verband is de slaap: opvliegers en nachtzweten maken je wakker of maken de nacht lichter, soms zonder dat je het je ’s ochtends herinnert. Het lichaam betaalt de dag erna de prijs voor een gefragmenteerde nacht.
Laten we duidelijk zijn: onze producten werken niet op opvliegers, en dat beweren we ook niet. Maken ze je wakker en putten ze je uit, dan is je arts, je gynaecoloog of je verloskundige de juiste persoon: hormoontherapie blijft het best onderzocht, en er bestaan ook niet-hormonale behandelingen. Wat je vanavond al kunt doen, is je nachten beschermen.
- Een slaapkamer van rond 18 °C, lichte lakens in lagen en een pyjama van katoen of linnen.
- Een dagboek van de triggers: alcohol, pittige gerechten, warme dranken ’s avonds, een oververhitte kamer. Iedereen heeft de hare.
- Vaste opstaantijden, ook na een slechte nacht, zodat de volgende beter wordt.
- Een kort dutje, maximaal 20 minuten en voor 15 uur, liever dan een lange middagslaap die de nacht verschuift.
Alles over nachtelijk ontwaken, nachtzweten en cognitieve gedragstherapie bij slapeloosheid lees je in ons artikel over slapeloosheid in de overgang.
Wat de studies zeggen
Vermoeidheid in de overgang: vier nuttige studies.
Vier onderzoeken die helpen de vermoeidheid van deze periode te begrijpen en wat haar terugdringt, met hun beperkingen. De volledige referenties staan onderaan de pagina.
Cohen et al., 2006 · Verenigde Staten
460 vrouwen van 36 tot 45 jaar, zonder voorgeschiedenis van depressie, werden meerdere jaren gevolgd. Wie in de perimenopauze kwam, had ongeveer twee keer zoveel kans op duidelijke depressieve klachten als wie dat nog niet was. Vermoeidheid in de overgang kan een stemmingscomponent hebben die je niet mag negeren.
Vaucher et al., 2012 · Zwitserland
198 vermoeide vrouwen van 18 tot 53 jaar, nog menstruerend, met een laag ferritine maar zonder bloedarmoede, kregen 12 weken lang ijzer of een placebo. De vermoeidheid daalde met 47,7% onder ijzer, tegenover 28,8% onder placebo. IJzer helpt alleen als het ontbreekt: je laat het meten voor je het neemt.
Sternfeld et al., 2014 · Verenigde Staten
In de MsFLASH-studie volgden 248 inactieve vrouwen in de peri- of postmenopauze 12 weken een aerobe training, of ze behielden hun gewone activiteitsniveau. De training veranderde het aantal opvliegers niet, maar verbeterde de slaap, de slapeloosheid en de stemming licht.
Puetz et al., 2006 · Verenigde Staten
Deze meta-analyse van 70 studies en meer dan 6.800 deelnemers concludeerde dat regelmatige lichaamsbeweging het gevoel van energie verhoogt en vermoeidheid vermindert, bij gezonde mensen net als bij zieken. Het effect is matig maar consistent.
Deze studies wijzen dezelfde kant op: vermoeidheid in de overgang is geen noodlot, maar je pakt haar aan via de oorzaak, de slaap, de stemming, het ijzer, en via beweging, ook als je er geen zin in hebt.
Het bloedonderzoek
Een bloedafname voor elke kuur.
Probeer niet lukraak supplementen, maar vraag je arts om een eenvoudig bloedonderzoek. Dat laat zien of er een duidelijke, makkelijk te corrigeren oorzaak achter je vermoeidheid zit. In de perimenopauze is dat des te nuttiger, omdat de menstruatie verandert.
Bloedbeeld en ferritine
Om bloedarmoede en een ijzertekort op te sporen, vaak voorkomend als de menstruatie heviger wordt. Ferritine weerspiegelt je reserves.
TSH
Om een schildklierprobleem op te sporen, dat bij vrouwen met de leeftijd vaker voorkomt en waarvan de signalen op die van de overgang lijken.
Bloedsuiker en andere
Afhankelijk van je situatie kan je arts bloedsuiker, vitamine B12, vitamine D of leverwaarden toevoegen. Dat gebeurt niet standaard.
Hormoonbepalingen zijn zelden nuttig om vermoeidheid te verklaren: in de perimenopauze schommelen de hormonen van dag tot dag, en één bloedafname zegt weinig. De diagnose menopauze stel je op basis van de leeftijd en de menstruatie.
Wanneer naar de arts
Sommige vermoeidheid mag niet wachten.
Vermoeidheid in de overgang komt vaak voor en is meestal onschuldig. Bepaalde signalen moeten je toch snel naar de arts sturen, zonder de vermoeidheid op de leeftijd af te schuiven.
Ga naar je arts als:
- De vermoeidheid langer dan een maand duurt, erger wordt, of je belet te werken of voor jezelf te zorgen.
- Ze samengaat met onverklaard gewichtsverlies, koorts, hevig nachtzweten met koorts, of gezwollen klieren.
- Je menstruatie heel hevig is, met stolsels, of je bloedt na 12 maanden zonder menstruatie.
- Je buiten adem raakt bij inspanning, met hartkloppingen.
- Je een aanhoudend verdriet voelt, verlies van interesse, of sombere gedachten hebt. Bij gedachten aan zelfdoding bel je 113, gratis, dag en nacht bereikbaar.
- Je luid snurkt, of overdag in slaap valt, vooral achter het stuur.
Komt de uitputting vooral van het werk en gaat ze samen met cynisme of zingevingsverlies, dan kan er iets anders dan de overgang spelen. Ons artikel over de signalen van een burn-out helpt je het verschil te maken.
Het plan van twee weken
Weer energie krijgen, dag na dag.
Hier is een eenvoudig plan van twee weken, om te starten naast het bloedonderzoek. Er zit niets spectaculairs in, maar regelmaat maakt het verschil.
Dag 1 tot 3: het ritme
Leg een opstaantijd vast, ook in het weekend. Ga in het uur daarna twintig minuten naar buiten in het daglicht. Noteer op welke uren je dip komt.
Dag 4 tot 7: koffie en alcohol
Laatste gewone koffie voor 14 uur, geen alcohol op drie van de vier avonden. Noteer de kwaliteit van je nachten.
Week 2: beweging
Dertig minuten stevig wandelen, vijf dagen op zeven, twee krachttrainingen. De WHO raadt 150 minuten matige beweging per week aan.
Week 2: je bord
Eiwitten bij elke maaltijd om je spieren te behouden, peulvruchten en rood vlees of orgaanvlees voor ijzer, fruit voor vitamine C.
Eind van week 2: de balans
Je nachten, je energie, je stemming. Is er niets veranderd en is het bloedonderzoek normaal, bespreek het dan opnieuw met je arts.
De middagdip heeft zijn eigen logica, tussen spijsvertering, biologische klok en de koffie van ’s ochtends. Ons artikel over de dip van 16 uur legt die uit.
Vitamines en supplementen
Welke vitamine tegen vermoeidheid in de overgang?
Verschillende vitamines en mineralen hebben in Europa een officiële claim over vermoeidheid. Die betekent dat een voldoende inname bijdraagt tot de vermindering van vermoeidheid, niet dat er meer van nemen meer energie geeft als je geen tekort hebt. Planten en paddenstoelen hebben geen toegelaten claim over vermoeidheid.
| Voedingsstof of ingrediënt | Wat is toegelaten of onderzocht | Goed om te weten |
|---|---|---|
| Vitamine B6 | Vitamine B6 draagt bij tot de vermindering van vermoeidheid en moeheid, tot de normale werking van het zenuwstelsel en tot een normale psychologische functie | 2 mg in Anti-stress, 143% van de referentie-inname |
| Vitamine B5 | Pantotheenzuur draagt bij tot de vermindering van vermoeidheid en moeheid en tot normale mentale prestaties | 6 mg per kop Brainstoorm, 100% van de referentie-inname |
| Vitamine C | Vitamine C draagt bij tot de vermindering van vermoeidheid en moeheid | 80 mg in Energie, 100% van de referentie-inname |
| IJzer | Nuttig bij een aangetoond tekort: in de studie van Vaucher daalde de vermoeidheid meer onder ijzer | Alleen na een bloedmeting, op medisch advies |
| Magnesium | Magnesium draagt bij tot de vermindering van vermoeidheid en moeheid | Aanwezig in Slaap +, 60 mg |
| Cordyceps, maca | Traditioneel gebruik, enkele kleine studies over vermoeidheid of uithoudingsvermogen, vaak bij sporters | Voorlopige gegevens, geen toegelaten claim |
Neem geen ijzer ‘voor het geval dat’: te veel ijzer is niet onschuldig. En word je behandeld voor je schildklier, neem supplementen dan altijd op een ander moment dan je tablet, volgens het advies van je arts of apotheker.
Wil je meer weten over de ingrediënten van onze formules, lees dan onze pagina's over cordyceps, maca en ashwagandha. Wil je vergelijken wat de merken die zich op de overgang toeleggen aanbieden, lees dan onze vergelijking van supplementen voor de overgang.
Onze energieroutine
Brainstoorm ’s ochtends, Anti-stress overdag.
Onze formules behandelen opvliegers niet, en hormonen evenmin. Ze richten zich op het hoofd en de dagen: de ochtendkoffie waar je niet van gaat trillen, een routine voor drukke periodes. Zo pas je ze in een dag in de perimenopauze.
Bij het opstaan
Een kop Brainstoorm: Lion's Mane, Cordyceps en Chaga, maca, cichorei, 6 mg vitamine B5 en 20 mg cafeïne, tegenover ongeveer 80 mg voor een espresso. De smaak van koffie, zonder de piek van drie koppen.
Bij het ontbijt
Een capsule Anti-stress met een glas water: ashwagandha, reishi, heilige basilicum, schisandra en vitamine B6.
Optioneel, bij de lunch
Een capsule Energie, zonder cafeïne: Cordyceps, maca, gember en 80 mg vitamine C, die bijdraagt tot de vermindering van vermoeidheid en moeheid.
Rond 14 uur
Geen cafeïne meer. Is de middag zwaar, dan doet een wandeling van tien minuten buiten meer dan een tweede koffie.
’s Avonds
Een avond die vertraagt, een koele slaapkamer, een vaste bedtijd. Daar wordt de energie van morgen voorbereid.
Om ochtend, dag en avond in één bestelling te hebben, brengt ons Perimenopauzepakket Brainstoorm, Anti-stress en Slaap + samen.
Voorzorgen:
- Brainstoorm bevat cafeïne. Het wordt afgeraden voor zwangere vrouwen en vrouwen die borstvoeding geven, en bij schildklier-, lever- of hartproblemen.
- Anti-stress wordt afgeraden voor zwangere vrouwen en vrouwen die borstvoeding geven, bij schildklier-, lever- of hartproblemen en bij gebruik van bloedverdunners: vraag je arts om advies.
- Energie is bedoeld voor volwassenen en wordt afgeraden voor zwangere vrouwen en vrouwen die borstvoeding geven.
- Een voedingssupplement is geen vervanging voor een gevarieerde en evenwichtige voeding en een gezonde levensstijl. Overschrijd de aanbevolen dagelijkse dosis niet.
Elke formule heeft 60 dagen niet-goed-geld-terug, ook bij een geopende doos. Wil je koffie liever minderen dan vervangen, dan geeft onze gids waarmee je koffie vervangt de opties.
Het Perimenopauzepakket
Brainstoorm 's ochtends, Anti-stress overdag, Slaap + 's avonds: de drie producten samen in een ritueel van 30 dagen, voordeliger dan los, als eenmalige aankoop of als abonnement.
Ontdek het Perimenopauzepakket →Jouw vragen
Vermoeidheid en overgang: jouw vragen.
Waarom maakt de overgang zo moe?
Omdat meerdere oorzaken optellen: nachten die onderbroken worden door ontwaken en zweten, schommelende hormonen, een kwetsbaardere stemming en soms een ijzertekort door hevige menstruaties. Vaak komen de stress van deze levensfase en minder lichaamsbeweging erbij.
Is vermoeidheid in de perimenopauze normaal?
Ze komt vaak voor en kan jaren voor de laatste menstruatie opduiken. Dat betekent niet dat je ze zomaar moet accepteren: een bloedonderzoek sluit een ijzertekort of een schildklierprobleem uit, en aan je slaap kun je werken.
Wat is het verband tussen opvliegers en extreme vermoeidheid?
Vooral de slaap: opvliegers en nachtzweten maken je wakker of maken de nacht lichter, en de vermoeidheid volgt de dag erna. Putten ze je uit, praat er dan over met je arts, die je een passende behandeling kan voorstellen.
Welke vitamine neem je tegen vermoeidheid in de overgang?
Verschillende hebben een officiële claim over vermoeidheid: vitamines B2, B3, B5, B6, B12, C, en ook magnesium en ijzer. Ze helpen als je inname onvoldoende is. IJzer neem je alleen na een meting van het ferritine, op medisch advies.
Hoe lang duurt vermoeidheid in de overgang?
Ze volgt vaak de overgangsperiode en de moeilijke nachten, die meerdere jaren kunnen duren. Ze wordt beter als je de oorzaken aanpakt: slaap, ijzer, stemming, beweging. Vermoeidheid die ondanks dat niet wijkt, moet je arts opnieuw bekijken.
Welk bloedonderzoek bij vermoeidheid in de overgang?
Meestal een volledig bloedbeeld en ferritine voor het ijzer, een TSH voor de schildklier, en soms bloedsuiker of vitamine B12. Hormoonbepalingen zijn in de perimenopauze zelden nuttig, omdat de hormonen van dag tot dag schommelen.
Helpt sporten tegen vermoeidheid in de overgang?
Ja. Regelmatige beweging verhoogt het gevoel van energie en verbetert de slaap en de stemming van vrouwen in de overgang licht, ook al verandert ze het aantal opvliegers niet. Begin met dertig minuten stevig wandelen, vijf dagen per week.
Helpt koffie tegen vermoeidheid in de overgang?
Op het moment zelf maskeert koffie de vermoeidheid. Maar na 14 uur gedronken beschadigt hij de nacht en houdt hij de vicieuze cirkel van vermoeidheid in stand. Bewaar hem liever voor de ochtend, of stap over op een drank met minder cafeïne, zoals een koffie met 20 mg cafeïne per kop.
Vermindert hormoontherapie de vermoeidheid?
Bij vrouwen bij wie de vermoeidheid komt van opvliegers en onderbroken nachten, kan ze die verbeteren door die klachten te verminderen. Ze wordt niet voorgeschreven voor vermoeidheid alleen: de beslissing neem je samen met je arts, op basis van je klachten en je voorgeschiedenis.
Bronnen
- Assurance Maladie (Franse ziekteverzekering). Ménopause : définition, symptômes et diagnostic. ameli.fr.
- Cohen L. S. et al. (2006). Risk for new onset of depression during the menopausal transition: the Harvard Study of Moods and Cycles. Archives of General Psychiatry, 63(4), 385-390.
- Vaucher P. et al. (2012). Effect of iron supplementation on fatigue in nonanemic menstruating women with low ferritin: a randomized controlled trial. Canadian Medical Association Journal, 184(11), 1247-1254.
- Sternfeld B. et al. (2014). Efficacy of exercise for menopausal symptoms: a randomized controlled trial. Menopause, 21(4), 330-338.
- Puetz T. W., O'Connor P. J., Dishman R. K. (2006). Effects of chronic exercise on feelings of energy and fatigue: a quantitative synthesis. Psychological Bulletin, 132(6), 866-876.
- Avis N. E. et al. (2015). Duration of menopausal vasomotor symptoms over the menopause transition. JAMA Internal Medicine, 175(4), 531-539.
- CNGOF, GEMVi (2021). Aanbevelingen voor de klinische praktijk: zorg voor de vrouw in de menopauze (Franse beroepsverenigingen).
- Wereldgezondheidsorganisatie (2020). Richtlijnen van de WHO over lichaamsbeweging en sedentair gedrag.
- Verordening (EU) nr. 432/2012 van de Commissie tot vaststelling van een lijst van toegestane gezondheidsclaims voor levensmiddelen (vitamines B5, B6 en C, magnesium, ijzer).
- Laboratoire FGnutra. Technische fiches ‘Brainstoorm Café 180 g’ (28 januari 2026), ‘Stress V5’ (Anti-stress, 12 mei 2026) en ‘Énergie’ (1 april 2026).
Lees verder
Om verder te gaan.
Vermoeidheid in de overgang speelt zich net zo goed ’s nachts als overdag af. Onze andere gidsen uit de reeks, of onze koffie Brainstoorm.
Ontdek onze supplementen met paddenstoelen en adaptogene planten
Onze veganistische formules, gemaakt in Toulouse door een Franse producent.